در پروژههای ساختمانی و سازههای فلزی سنگین مانند: ساخت سوله و صنایع دریایی، سوراخکاری ورقهایی با ضخامت بالا چالشهای فنی خاص خود را دارد. استفاده از مته گردبر آهن و مته گردبر دریل مگنتی در این بخش از صنعت، به دلیل توانایی در ایجاد سوراخهایی با قطر بزرگ در کمترین زمان، بسیار رایج است.
همچنین برخلاف روشهای سنتی که کل حجم فلز را به تراشه تبدیل میکنند، گردبر آهن و فلزات تنها محیط دایره را برش میدهد که این امر منجر به کاهش اصطکاک و صرفهجویی در مصرف انرژی دستگاه میشود.
چه نوع مته ای برای سوراخکاری فلزات ضخیم در صنعت استفاده میشود؟
برای نفوذ به قطعات فولادی سخت و انواع ورق فلزی با ضخامت زیاد، نمیتوان به متههای مارپیچ معمولی اتکا کرد. در صنعت، برای این منظور از متههای توخالی یا Annular Cutters استفاده میشود که به نام مته گردبر آهن نیز شناخته میشوند.
انواع مته گردبر برای نصب روی دستگاههای تخصصی طراحی شدهاند. مته گردبر آهن دریل مگنتی بهترین گزینه برای سوراخ کاری فلزات در محل پروژه و روی قطعات عمودی یا افقی بزرگ است.
این متهها به دو دسته اصلی بر اساس متریال ساخت تقسیم میشوند:
مته فولاد تندبر HSS
این ابزار از فولاد آلیاژی یکپارچه ساخته شده و به دلیل انعطافپذیری در برابر ضربه، احتمال شکستن آن در حین کار کم است. همچنین قابلیت تیز شدن مجدد دارد که همین مزایا مته HSS را به انتخابی اقتصادی برای فلزات با سختی معمولی تبدیل کرده است.
مته الماسه TCT
دارای تیغههایی از جنس کاربید تنگستن است که به بدنه مته جوش داده شدهاند. مته TCT برای بریدن فلزات بسیار سخت، استیل (فولاد ضد زنگ) و آلیاژهایی که متههای معمولی توان نفوذ در آنها را ندارند، استفاده میشود.
سر الماس بودن این متهها باعث میشود تا در برابر حرارت بالای ناشی از اصطکاک، مقاومت فوقالعادهای داشته باشند و سرعت عملیات سوراخ کاری را به شکل محسوسی افزایش دهند.
انتخاب بین این دو نوع مته بستگی به سختی قطعه کار و بودجه تخصیص یافته برای ابزار مصرفی دارد.
پیشنهاد مطالعه: 5 تا از تولیدکنندگان برتر سینی کابل
تفاوتهای ساختاری و عملکردی در انتخاب سایز و قطر مته
در انتخاب تجهیزات برای برش و سوراخ کاری فلزات، توجه به سایز و قطر سوراخ مورد نیاز مهم است! انواع مته گردبر آهن معمولاً در قطرهای ۱۲ تا ۱۰۰ میلیمتر و در عمقهای مختلف (معمولاً ۳۰، ۵۰ و ۷۵ میلیمتر) تولید میشوند.
یکی از اجزای مهم در کار با این ابزار، پین راهنما یا سنبه است. وظیفه آن در مته گردبر دریل مگنتی، مرکزیتبخشی دقیق به مته و همچنین هدایت مایع خنککننده به لبههای برش است.
چرا که زمان کار بر روی ورق فلزی ضخیم، اگر خنککاری به درستی انجام نشود، عمر مفید مته به شدت کاهش مییابد.
استفاده از ترکیبهای حاوی کبالت در برخی مدلهای مته گردبر آهن HSS نیز باعث شده تا مقاومت حرارتی آنها بهبود یابد، اما برای پروژههای صنعتی بسیار سنگین که با آلیاژهای کروم و نیکل سر و کار دارند، همچنان متههای TCT حرف اول را میزنند.
طراحی هندسی دندانهها در این متهها به گونهای است که تراشهها را بهصورت منظم به بیرون هدایت کرده و از گیر کردن مته در داخل سوراخ جلوگیری میکند.
بهینه سازی عملکرد دستگاه و افزایش طول عمر ابزار برشی
برای رسیدن به بالاترین کیفیت در خروجی کار، تنها داشتن یک مته باکیفیت کافی نیست! بلکه هماهنگی میان دستگاه و ابزار برشی نیز شرط اصلی است.
دریل مگنت با ایجاد چسبندگی مغناطیسی قوی به سطح فولاد، لرزش را به حداقل میرساند. این ثبات باعث میشود که لبههای سوراخ کاملاً صاف و بدون پلیسه باشند.
نکاتی که باید در هنگام سوراخکاری مد نظر داشت، عبارتند از:
تنظیم سرعت: متههای با قطر بالاتر نیاز به سرعت چرخش (RPM) کمتری دارند.
فشار یکنواخت: اعمال فشار بیش از حد میتواند باعث شکستن تیغههای TCT یا سوختن مته HSS شود.
استفاده از روغن برش: برای کاهش اصطکاک و افزایش طول عمر گردبر آهن و فلزات، استفاده مستمر از مایع خنککننده الزامی است.
انتخاب درست تجهیزات برای سازههای فلزی سنگین
در نهایت، انتخاب اصولی برند و نوع دریل، تاثیر مستقیمی بر افزایش سرعت و کیفیت خروجی کار در پروژههای صنعتی دارد.
جایگزینی روشهای قدیمی با مته گردبر آهن و بهرهگیری از مته گردبر دریل مگنتی، نه تنها دقت کار را تضمین میکند، بلکه هزینههای زمانی پروژه را به شدت کاهش میدهد.
همچنین شناخت ویژگیهای انواع گردبر آهن و فلزات و انتخاب صحیح سایز و متریال (HSS یا TCT)، تضمینکننده کیفیت فنی و افزایش طول عمر دستگاههای صنعتی شما خواهد بود.
